Zarar Oranlarının Normalizasyonu
- Orta-uzun vadeli yatırımlarda %3, %5, %7, hatta %10 zararlar normal kabul edilir.
- Endeksin 14.500‘den 13.200’e düşmesi gibi hareketler anlamlı zarar sayılmaz.
- Kısa vadeli trade’lerde ise mutlaka stop-loss kullanılmalı, risk-getiri dengesi korunmalıdır.
- Uzun vadede hisse aldıktan sonra %2-3 düşüşte maliyet düşürülmez; maliyet düşürme ancak belirli yüzde bantlarında yapılır.
Tepeden Alım Yapmamak İçin Önlemler
- Alım öncesi hissenin son bir yılın tarihi rekoru kontrol edilmeli.
- Zirve seviyelerden uzak durmak büyük zararlardan kaçınmanın en etkili yoludur.
- Fimbosoft ücretsiz fiyat skoru aracı kullanılmalı.
Fiyat Skoru Karşılaştırması
| Hisse |
Fiyat Skoru |
| ÖZATA - Özata Denizcilik |
86 (çok pahalı) |
| FROTO - Ford Otomotiv |
21 (ucuz) |
- Düşük fiyat skoru ve yüksek pro skor (kalite) tercih edilmelidir.
Hedging (VİOP ile Korunma)
- Sadece BIST 30 hisseleri için geçerlidir.
- Düşüş trendinde, spot pozisyonun tamamı veya yarısı kadar VİOP’ta short pozisyon açılır.
- 1:10 kaldıraç ile 100.000 TL’lik spot pozisyon, sadece 10.000 TL teminatla hedge edilebilir.
- Hedging sayesinde düşüşten etkilenilmez, spot zarar VİOP kârı ile sıfırlanır.
- Örnek: FROTO‘da 100 liradan 100.000 TL’lik alım yapıldıysa, hisse 80 liraya düştüğünde spotta %17 zarar oluşurken, VİOP’taki short pozisyon %17 kâr getirir ve net zarar sıfırlanır.
- Hedging sırasında düşüşün nedeni iyi analiz edilmelidir.
Maliyet Düşürme Stratejisi
- %3-5 düşüşlerde maliyet düşürülmez.
- Kademeli alım için belirlenen bantlar:
- %10 ile %12 arası düşüş → birinci kademe alım
- %20 ile %25 arası düşüş → ikinci kademe alım
- Örnek: FROTO 100 liradan alındıysa:
- 88-87 TL (%11-12 düşüş) → birinci kademe alım
- 78-77 TL (%22-23 düşüş) → ikinci kademe alım
- Düşüşün nedeni çok önemlidir:
- Şirketle ilgili neden (kötü bilanço, pazar kaybı vb.) → maliyet düşürülmez, stop-loss veya hedging tercih edilir.
- Dış kaynaklı neden (savaş, petrol fiyatı, genel piyasa düşüşü) → maliyet düşürülebilir.
Portföy Ağırlığını Azaltma
- Zarardaki hissenin portföy içindeki ağırlığı, farklı hisseler alınarak düşürülür.
- Örnek: 100.000 TL’lik FROTO pozisyonu 70 liraya düştüğünde yeni alım yapmak yerine Turkcell, Akbank, Yapı Kredi gibi farklı hisseler alınır.
- Portföy büyüklüğü 6 ayda 1 milyon TL‘ye ulaştığında, zarardaki hissenin etkisi %10‘a iner.
- Bu strateji, alış amacındaki sapmayı sorgulamayı gerektirir. Eğer hisse hâlâ ucuz çarpanlıysa ve sektörde daha iyi alternatif yoksa uygulanabilir.